Stichting

De Kracht van 8

twee kinderen geven een kracht van 8 kaart aan elkaar door

KINDERWIJZ

kinderwijz met het artikel over stichting de kracht van 8Interview met Margrete Stoute-Boots in het magazine KinderWijz van de editie mei/juni 2012.

De Kracht van 8 – spelenderwijs leren over (zelf)respect

Er zijn diverse pest-projecten, zoals het PRIMA-pakket en het Pluk-een-roos-project. Waarom vond jij dat het tijd was voor De Kracht van 8?
Stel, een kind wordt gepest. Dan zijn er twee keuzes: er helemaal door in beslag worden genomen met alle emoties van dien óf het pesten herkaderen, de woede en onmacht erkennen en omzetten in actie. Margrete Stoute-Boots koos als ouder van een kind dat gepest werd, voor dat laatste.
Geïnspireerd door allerlei communicatiemethodieken en veranderingstechnieken van de laatste jaren, heeft zij haar energie gericht op het positieve, met als resultaat het concept ‘De Kracht van 8’. Het project is ontstaan op een basisschool in Oudkarspel (NH), als antwoord op de zoektocht naar hoe met elkaar om te willen gaan. Naast het gebruik op scholen, wordt De Kracht van 8 inmiddels ook ingezet in allerlei individuele spel/ en leersituaties, als een houvast bij het leren opgroeien tot een krachtig en zelfbewust mens.
Het is een ’kapstok’ (met inmiddels tien verschillende speelse materialen, waaronder het Bronnenboek met ruim 450 suggesties om de krachten te ontdekken en te integreren) voor kinderen en de volwassenen om hen heen, met als doel hen bewust te maken van respect voor zichzelf, voor anderen en hun omgeving. Het concept werd bekroond met de Onderwijsprijs Noord-Holland 2004 en vanaf oktober 2006 is het geheel in een stichting opgenomen.

Je noemt het project ook wel een antwoord op pesten, waarom?
Eén op de vijf kinderen op een basisschool wordt regelmatig gepest. Het betreft een ongelijkwaardige situatie, waarin een kind zich niet kan of durft te verweren. Pesten gebeurt vaak achter de rug van de volwassenen om en deze hebben het dan vaak niet in de gaten, tenzij het hen wordt verteld. Er bestaan vele vormen van pesten. De keuze om gedrag te laten zien, dat we meestal als “pesten” benoemen, zullen kinderen meestal niet bewust maken.

Wat we wel weten:

  • Kinderen leren veelal door imitatie, het nadoen van wat ze in hun omgeving voorgedaan zien. Ze horen bv. voornamelijk negatief taalgebruik of zien bepaald gedrag, dat we kunnen omschrijven als weinig respectvol. Dit voorbeeld nemen ze mee in hun eigen gedrag met zichzelf en anderen.
  • Soms is pesten een vorm van spiegelgedrag; het gedrag is dan niet van henzelf, maar een spiegeling van iets dat (onbewust) in de omgeving van een kind aanwezig is en dat het kind onbewust via gedrag wil laten zien. Is er bv. sprake van het thema macht versus onmacht, dan is het zaak om de macht over jezelf weer te hervinden.
  • Angst is een grote drijfveer bij pesten; angst om zelf gepest te worden, angst voor bv. afwijzing en er niet bij horen. Deze angst projecteren ze buiten zichzelf, zodat ze er in wezen naar kunnen kijken en er op kunnen reageren. Angst leidt vaak ook tot het proberen om zich beter voor te doen, door anderen naar beneden te halen. En dit alles leidt tot aandacht krijgen, helaas vaak negatieve aandacht. Eigenlijk zijn de dader en het slachtoffer van pesten twee tegenovergestelden als ze zichzelf in een relatie laten zien; de ene trekt zich terug en de ander overschreeuwt zichzelf. En beiden reageren vanuit angst!

We kunnen pesten (dader en slachtoffer) zien als een grote roep om hulp en liefde en De Kracht van 8 kan een mogelijke vorm van die hulp zijn.

Respectvol met elkaar omgaan, positief gedrag benoemen, zelfs het beleid op scholen ontkomt niet aan deze levensinstelling van jou!
Opvallend in het zogenaamde “pestprotocol” van veel basisscholen, is dat alle regels veelal in negatieve zin worden geformuleerd: ‘niet schelden’, ‘niet slaan’, ‘geen spullen afpakken van elkaar’ enzovoort. Door het weten welke uitwerking negatieve formuleringen kunnen hebben, werd de wens geboren voor een vertaling van het pestprotocol naar wat wél geleerd wil worden. Er werd gekozen voor verschillende werkvormen om de ‘acht krachten’ aan te bieden, ondersteund door de theorie dat kinderen op verschillende manieren leren. De acht krachten zijn als volgt:

Als je weet wie je bent (kracht 1) en jezelf en eerlijk kunt zijn (kracht 2), in respect (kracht 3) met jezelf en anderen kunt leven, delen en samenwerken (kracht 4), dan luister je naar jezelf en een ander (kracht 5) en zeg je wat jij graag wilt (kracht 6). Mocht er sprake zijn van botsen, kun je jezelf en de ander een nieuwe kans geven (kracht 7), zodat de wereld een plaats is van vrede en voor iedereen! (kracht 8).

Naast die acht krachten zijn er ook visuele ankers, zoals een kalender en een poster. En een windmolen. Wat betekent deze windmolen?
Het gaat om een kleurrijke 8-bladige windmolen, waarbij het kind in het middelpunt staat en alles en iedereen daarom heen draait en zijn of haar invloed uitoefent, staat symbool voor De Kracht van 8. Het is bedoeld als een anker voor kinderen. De bladen staan voor de waarden en het hart is een spiraal die van binnen naar buiten draait; alles wat je over waarden leert (beweging naar binnen), komt uiteindelijk in je gedrag weer zichtbaar naar buiten.

Welke waarden en overtuigingen kunnen er worden geleerd dankzij het project?
Waarden vormen de structuur van ons leven. Ze sturen ons gevoel en ons gedrag. We laten daarmee zien wie we zijn en wat belangrijk is voor ons. Waarden zijn niet goed of fout. Waarden hebben we vanuit onszelf en worden ook toegevoegd en verder ontwikkeld in relatie met anderen. Door alle ervaringen in ons leven, groeit ons eigen gevoel voor waarden en als je je van die waarden bewust wordt, kun je zelf kiezen hoe je ze in je leven vorm wilt geven.
Daarom is De Kracht van 8 ook een praktisch project; pas als je het ervaart, wordt zichtbaar wat het brengt!
De overtuigingen alles is te leren en waar je aandacht op richt gaat groeien liggen als basis onder het concept. Daarbij het bewustzijn, dat kinderen van deze tijd aangesproken willen worden op wie ze echt zijn. Binnen De Kracht van 8 staat het uniek zijn van een kind dan ook centraal. Het mogen ontdekken van die eigenheid leidt tot eigenwaarde en zelfvertrouwen, dat een basis is voor welzijn.

De Kracht van 8 maakt gebruik van diverse materialen en werkvormen. Naast praten speelt het eigen lichaam daar een speciale rol in. Kun je hier iets meer over vertellen?
Praten over (zelf)respect is niet voldoende, voorbeelden in je omgeving hebben is daarbij ook heel belangrijk. Ervaringen kunnen opdoen met het lichaam, maakt dat de krachten ook kunnen internaliseren. Alle acht krachten zijn daarom gekoppeld aan verschillende lichaamsdelen. Zo zet je jezelf (kracht 1)neer m.b.v. je voeten en is ons innerlijke gevoel soms via de adembeweging zichtbaar (kracht 2). Het eerste contact, als we een ander ontmoeten, gebeurt meestal via de ogen (kracht 3) en onze handen worden ingezet als we hulpvaardig willen zijn (kracht 4). Communicatie is zo wezenlijk, dat er twee krachten aan besteed zijn; we luisteren eerst via de oren (kracht 5) en reageren daar vervolgens op door te spreken-mond (kracht 6). En mocht er toch sprake zijn van “botsen”, dan maak je in je brein de keuze hoe en of je samen eruit wilt komen en weer verder kunt (kracht 7), zodat je voelbaar in je hart ervaart, dat we allemaal bij elkaar horen en verbonden zijn op deze aarde (kracht 8).

Jij ervaart De Kracht van 8 als praktisch en ondersteunend voor iedereen die met kinderen werkt. Kun je ook al iets zeggen over de effecten?
Alle 8 krachten kunnen leiden tot bewustwording van wie je bent, tot gedragsverandering en tot een ander leefklimaat. Bewustwording en zeker de herhaling ervan, laten een effect zien op sociaal en emotioneel gebied.

 

< Terug naar In de pers